…..THUA CON BÒ !

Đề tài có  vẻ nhà quê và thô!. Tôi ngại ghi lại nhưng phải can đãm viết, bởi  anh bạn đồng nghiệp, sau khi đọc bài”con là tài sản quí nhất” đã kể cho tôi câu chuyện sau đây và khuyến khích tôi viết để chia sẻ cho nhiều người. Thôi thì chân thành ghi lại, bởi  đây cũng chỉ là một trong những câu chuyện thường ngày ở xóm làng .  

TN biên soạn

Ba mươi năm mới gặp lại bạn thân thuở nào. Mừng lắm, nhưng bất ngờ và ngỡ ngàng, không biết phải bắt đầu đầu câu chuyện bằng cách nào. Bạn tôi xưa là một thanh niên tuấn tú, con nhà khá giả, nay thì quá xơ xác, tiều tụy như người nghiện xì ke. Có lẽ đoán được tâm trạng của tôi nên anh chân thành tâm sự:

         - Đời tôi thất bại! khổ lắm, chán nản lắm..không còn gì nữa”…

         Chúng tôi tìm chỗ ngồi bên nhau như ngày xưa. Anh ta tiếp tục nói như chưa bao giờ được nói. Anh tâm sự, than vãn cuộc đời và lên lớp cho tôi. Nói theo nhà đạo là giảng, là thuyết giáo như nhà mô phạm. Anh vừa nghỉ để thở, tôi vội ngắt lời:

          -  Anh có mấy cháu?      

          -  Anh hỏi đến con cháu làm tôi thêm đau khổ. Về phương diện con cái phải nói là tôi hoàn toàn thất bại. Tôi có năm đứa con gái. Nói ra xấu hổ, con gái tôi thua con bò!

          Tôi chưa biết là chuyện gì nhưng nghe bạn phát biểu có vẻ hồ đồ, kém lịch sự tôi vội ngắt lời:

           - Chúng ta không nên quá lời, dầu sao cũng là con của mình. Anh nên nhớ con anh là con gái. Ông bà ta nói con gái  nhờ đức của cha. “ngã tự kính nhân tắc kính chi”. Con anh mà anh không quí, không thương thì còn ai mến ai chuộng nữa. Ngoài chuyện chúng là con gái của anh, con gái đã lớn khôn, chúng còn là con người, có nhân vị, anh nên tôn trọng,dùng điều phải trái mà dạy dỗ thì hơn.

- Con cái thì thương lắm, chúng nó là sự sống nối dài của cha mẹ. Khi lập gia đình, vợ chồng nghỉ đến nhau, lo lắng cho nhau, khi đã có con thì  tất cả tập trung lo cho con, đâu còn nghỉ đến thân mình. Anh biết ở xứ đồng khô cỏ cháy nầy lo nuôi năm đứa con đâu phải chuyện đơn giản.Thế mà bây giờ chúng không thương tôi, cũng không cho tôi thương chúng.

- Anh nói ít tôi nghe nhiều, tôi không chỉ nghe bằng tai nhưng bằng con tim. Hôm nay  tôi sẽ ngồi đây lâu giờ với anh để anh biết rằng có đứa bạn thương anh.

Tôi không nói thông cảm bởi vì ”đoạn trường ai có qua cầu mới hay”.Tôi càng không dám ngỏ lời khuyên anh bởi ngày xưa anh học giỏi hơn tôi và hạnh kiểm cũng luôn cao hơn tôi.

-  Quá khổ về vật chất, khủng hoảng tinh thần và linh hồn đầy tội lỗi, có lúc như quẩn trí, người thô bạo, tục tằn, anh hiểu cho tôi! 

-  Anh bình tĩnh đã. Người ta vẫn nói ”sông có khúc, người có lúc”. Chúng ta là người Bến Tre, anh không nhớ trong truyện Lục Vân Tiên có câu “khỏi ba khúc vịnh thì liền tới nơi”. Đời anh chắc hẳn đã qua được mấy voi, mấy vịnh rồi. Không biết còn bao xa, nhưng điều cần là ta không được xuôi chèo. Đường đi lên luôn là nước ngược và thác ghềnh. Người đàn ông phải có ba lần nhẫn, nhẫn, nhẫn. Vua tôi không nhẫn với nhau thì nước loạn; vợ chồng không nhẫn thì mất nghĩa phu thê; cha con không nhẫn thì mất tình phụ tử.       

-  Con bỏ nhà theo trai không một tiếng nói, anh bảo tôi còn nhẫn đến bao  giờ

-  Anh không nhẫn thì anh làm được gì? Anh còn sống thì đây chưa phải là màn chót của cuộc đời.

-  Tôi tủi thân tôi và cũng hổ thẹn cho mấy đứa con gái nhà mình. Con nhà người ta có cưới, có gả, nhà có đám tiệc, tôi năm đứa con gái không được uống ly rượu lạt. 

-   Vị thánh nào cũng có quá khứ, tội nhân nào cũng có tương lai. “ Còn còn trời còn đất còn non nước, có lẻ ta đâu mãi thế nầy”. Đó là tâm sự của  thi nhân ở vào hoàn cảnh nghèo, nhưng không để cho mình bị chết chìm trong biển nghèo. Chúng ta có Chúa. Anh hãy cầu nguyện và giao con anh cho Đức Mẹ Bàu Chửa Kẻ Có Tội. Chúng ta dạy dỗ, nhưng thay đổi lòng dạ con người thì chỉ có Chúa, qua trung gian Đức Mẹ Maria.         

- Tôi vẫn đi nhà thờ, nhưng cũng bỏ lễ đôi khi, không phải vì mất Đức tin, nhưng vì nghèo khổ và hổ ngươi với thiên hạ.               

- Tương lai ở phía trước. Tôi nghĩ anh lo củng cố lại gia đình, tìm hiểu hoàn cảnh của mỗi đứa con, tìm xem chúng đang ở đâu rồi khuyên giải và nâng đỡ tinh thần chúng. Mấy đứa con anh sẽ rất vui mừng khi  biết được cha mẹ rất quảng đại và vẫn quan tâm đến chúng. Anh thất vọng nhưng con anh vui sướng gì khi buộc lòng phải bỏ nhà đi.

 -  Cám ơn anh đã ngồi nghe chuyện của thằng bạn vô phước. Thật sự hôm nay tôi được an ủi nhiều, tôi sẽ cố gắng làm lại cuộc đời .

Thấy bạn đã phần nào vững tinh thần, tôi tìm cách trở lại đề tài câu chuyện bằng cách thân ái nắm tay,  ngó thẳng vào mắt bạn, mĩm cười nói:

          -  Đây không phải là chuyện của riêng gia đình anh, mà còn là nỗi xót xa của thân phận con gái thời mở cửa, là bức xúc của những gia đình nề nếp. Con gái nào cũng ham tiền, nhiều cha mẹ muốn mau chóng đổi đời, đã đang tâm bán con gái mình để lấy tiền. Cơn cám dỗ nầy nặng nề lắm bởi “làm đĩ thì làm đĩ cả xóm”.Thế ta mới thấy có những nơi được gọi là xóm Đài Loan, xóm Đại Hàn…So sánh với những gia đình trên đây, anh là con người liêm sỉ, chỉ có điều tôi còn thắc măc là tại sao anh có cách nói khó nghe: “con gái tôi thua con bò”?

           -  Anh nghĩ xem, trộm con bò thì bị bắt, bị xử ,bị phạt; con gái tôi người ta dẫn đem bán ở đâu, tôi hỏi chẳng ai đáp. Con bò giá hai chục triệu; năm đứa con gái tôi lấy trai không được đồng xu!

           -  Anh có học triết học, sao nói năng gàn thế? Phải trên một bình diện với nhau mới so sánh được. Con bò là con thú,  người ta bán lấy tiền. Con anh là con người, có tự do, có linh hồn và biết chọn lựa. Anh đã không bán con như bao nhiêu người khác, đó là điểm son của anh. Tôi hỏi thật nhé: Anh có dạy cho con gái biết ”càng treo giá ngọc, càng tăng phẩm người”?. Có bao giờ anh đề cập đến phẩm hạnh là gì? Giá trị thật của con người hệ tại ở điểm nào? Hạnh phúc thật là đâu? v.v. Và điều tiên quyết, anh có dành thời giờ ở gần  gũi con cái không? Về điểm nầy tôi chắc là anh không có, bởi nếu đã sống thân thiện với chúng có lẽ anh đã biết chúng suy nghĩ gì và toan tính làm gì rồi,  chứ có đâu bây giờ mới trách người ta không chỉ dùm con tôi đang ở đâu? Là người có đạo anh có nhắc nhở con sống đạo đức, đọc kinh, đi lễ?        

            -  Tôi nhận ra rồi, chân thành cám ơn bạn, người bạn hiền quí hiếm của tôi.    

            -  Tôi được nghe các bạn nói  nhiều về anh. Họ phân bì với anh, người có nhiều tài, sinh ngữ giỏi, được nể trọng và có mặt trong rất nhiều ngành nghề, chỉ phải tội uống rượu nhiều quá. Phải không nào?

            -   Đúng lắm. Tôi biết tôi khá hơn người ở vùng nầy, được săn đón và người ta dùng rượu để chiêu mộ tôi. Cha mẹ hai bên có khuyên răn, nhắc nhở, vợ tôi đau khổ, khóc và ngăn can, nhưng lúc đó tôi kiêu ngạo lắm, đâu biết nghe ai, chỉ có người ta nghe tôi.

            -  Con mình lỡ hư không được nói là chuyện nhỏ. Thành thật mà nói với nhau: anh đã thua rồi và thua trận lớn. Thế nhưng anh chưa mất hết, hảy bình tĩnh,  mạnh dạn, gắng sức bước nhanh ra khỏi cuộc chiến. Như thế anh bắt dầu thắng: thắng mình và chiến đấu tiếp theo để thắng dài dài..Cắt da còn chảy máu là còn hy vọng. Thất vọng mới  là thua hết!

              -  Cũng may là con tôi tốt, nếu không, khi nghe so sánh chúng với bò, chúng đã chẳng chịu  thua mà đáp lại :  -“Có bò mẹ mới có bò con”.

          Chừng ấy thì hư bột hư đường hết !