|
|
|
 |
|
|
Đặc tính cây
hoa báo xuân |
|
|
|
Hoa báo xuân (Primula malacoides) còn
gọi là cỏ anh đào hạt nhỏ, họ hoa Báo xuân, nguyên sản ở Tây
Nam Trung Quốc. Lá hình trứng, mặt sau có phấn trắng, mép
răng c ưa. Hoa dài 20-30cm, hoa tự hình tán 2-6 tầng, l ưng
đài hoa màu trắng, có mùi thơm. Tràng hoa có nhiều màu, đỏ
sẫm, hồng, đỏ tím, trắng.... Hạt nhỏ, màu nâu, quả nứt. Cây
được trồng trên bờ công viên, vườn đá non bộ.
Hoa báo xuân sinh trưởng trong các điều kiện mát ẩm,
không chịu nắng, đất tơi xốp, trung tính hoặc hơi chua nhiều
mùn. Nhân giống bằng cách gieo hạt. Gieo vào mùa hè có thể
nở hoa, gieo vào mùa thu cây mọc chậm, mùa xuân năm sau mới
ra hoa. Thông thường sau khi thu hái hạt cần gieo ngay,
không để quá 6 tháng. Do hạt bé nên gieo hạt phải chú ý,
trước hết tưới thấm đất sau đó trộn hạt với eát khô rắc đều
lên và che tấm nilông không cần phải phủ đất, giữ nhiệt độ
15-20 độ C, Sau 7 ngày nảy mầm, khi cây con có lá thật cấy
cây vào bầu cho đến khi cây ra 5-6 lá có thể trồng vào chậu.
Khi trồng cây vào chậu cần chú ý trộn đất. Có thể
dùng 3 phần đất lá mục, 1 phần phân hoai, 1 phần cát. Để bảo
vệ bộ rễ sau khì hoa nở phải bảo đảm đất chậu ẩm mát, khi
mọc chồi mới lại thay chậu. Cần chú ý để nơi khô mát, tưới
nước, mỗi tuần bón phân một lần. Mùa khô nóng cần phải che
30-40%, khi thu hái hạt phải chờ hạt chín rồi thu hái đồng
loạt. Cây hoa báo xuân thường gặp bệnh trắng lá do nhiệt độ
thấp, độ ẩm cao bộ rễ khó hút nước. Nếu phát hiện lá bị
trắng nên kịp thời chuyển cây vào nơi nhiệt độ cao, thông
thoáng, đồng thời phải xới đất làm giảm lượng nước trong
đất, để khôi phục sinh trưởng bình thường.
|
|
|
|
|
Kỹ thuật ghép sứ
Thái nhiều màu
|
|
|
|
Trong tự nhiên, thực vật không ngừng phát
triển và biến đổi để tự thích nghi với môi trường sống mà tồn tại.
Quá trình biến đổi đó đã sản sinh hàng loạt sản phẩm tự nhiên: từ
cây có kích thước lá to xuất hiện cây lá thu nhỏ lại; màu sắc trên
lá cũng có khác nhau; lá đốm, lá 1 sọc, lá cẩm thạch; từ hoa đơn đến
hoa kép; từ một giống hoa có một màu xuất hiện cây có hoa nhiều màu
phong phú. Dựa trên sự phát triển đa dạng đó của thực vật, nghệ nhân
cây cảnh nhiều nơi đã thu gom tuyển chọn chắt lọc lai ghép tạo ra
một cây cảnh có nhiều đặc điểm lá, hoa khác nhau:
Nếu trồng cây cần thăng làm kiểng trong chậu, cây cần
thăng này sẽ khó có hoa và trái. Nhưng nếu ta ghép cây tắc vào cây
cần thăng thì trái tắc đã hiện diện trên cây cần thăng.
Nếu muốn cây có hoa nhiều màu thì cây mai vàng ghép được
các màu: vàng đậm (12 cánh), vàng nhạt (5-6 cánh), cam (5 cánh),
trắng (5-6 cánh), xanh (5 cánh) ..v.v..
Cây hoa giấy phép được nhiều hoa có màu phong phú và cũng
ghép được lá xanh lẫn sọc trắng; lá vàng đục trên cùng một cây.
Và 2 năm gần đây, nghệ nhân hoa cảnh đã trình làng cây
hoa sứ Thái ghép nhiều màu; các màu mới như sau. Qua đây tôi xin
được thông tin và trao đổi với các bạn quy trình kỹ thuật ghép hoa
nhiều màu trên cây sứ Thái.
Gốc ghép
Nên chọn lựa những gốc sứ có hình dạng đẹp. Bộ rễ đã thành
củ già cỗi để ghép. Tất nhiên bạn có thể đại trà trên các cây sứ 2
tuổi để lấy giống. Có 2 phương pháp: ghép ngọn và ghép hôm
1. Phương pháp
ghép ngọn
* Thời điểm ghép:
Có thể ghép quanh năm, nhưng lý tưởng nhất vẫn là thời điểm
mùa khô ở Nam Bộ - cuối tháng 10 âm lịch cho đến hết tháng 3 âm
lịch, năm sau.
* Các thao
tác ghép:
Ngưng tưới 7 ngày: nếu như bạn ghép sứ vào mùa mưa phải chủ
động che chắn cho chậu sứ thật khô ráo.
Cắt tỉa các cành dư thừa - chừa lại đủ số cành để ghép vì
mỗi cành chỉ nên ghép 1 màu mới đảm bảo việc lưu chuyển dòng nhựa
tập trung đủ nuôi cho ngọn ghép mới.
Chọn ngọn ghép có tiết diện tương ứng với tiết diện cành
ghép nhưng không được lớn hơn.
Ở đầu cành ghép chọn điểm ghép cắt mở mối ghép dạng mang
cá
Ở ngọn ghép cắt xéo hai bên thân để vết cắt hình chữ V khớp
với cành ghép
Các động tác cắt mở vết ghép nên thao tác thận nhanh, chính
xác và băng lại bằng dây nylon chồng khít lên nhau, trùm kín mối
ghép
Dùng bao nylon mới nguyên (kích thước 10x25 cm) trùm bên
ngoài cành ghép, buộc dây thật chặt, 7 ngày - 10 ngày sau tháo bỏ
bao nylon; 21 ngày sau quan sát các vết mối ghép nếu đã kéo mủ lành
vết ghép thì ta cắt bỏ dây băng.
2 - 3 ngày sau ta có thể đưa cây sứ ra ngoài môi trường tự
nhiên.
45 - 60 ngày sau các chồi ghép phát triển tốt sẽ cho đợt hoa
đầu tiên
2.
Phương pháp ghép hông:
Cắt tỉa cành để phân bố vị trí ghép: Cắt tỉa đầu cành sứ gốc
chừa dài hơn một đoạn khoảng 15 - 20 cm. Sau này sẽ cắt trở lại phần
dư này.
Chọn vị trí để ghép: Ta chọn vị trí ghép ở bên hông cành sứ
gốc 1 đoạn từ 10 - 12 cm tính từ nơi cắt tỉa trở xuống, dùng dao bén
vạt xéo vào hông cành một đoạn 2 - 3 cm.
Ngọn ghép có chiều dài 7 - 10 cm, đáy được vạt xéo hai bên
theo kiểu vạt nêm, phần vạt nêm dài độ 2 - 2,5 cm.
Sau đó ta đưa ngọn sứ ghép cắm vào cành sứ gốc.
Điều chỉnh cho phần vạt xéo ở ngọn sứ ghép nằm trong chỗ đã
vạt ở cành gốc ghép. Dùng nylon băng kỹ - quấn dây băng từ dưới lên
trên qua khỏi vết cắt. Lại quấn từ trên xuống và cột dây băng lại.
Kế đến ta dùng bao nylon có kích thước 10 - 25 cm trùm kín
cành ghép lại
5 - 7 ngày sau ta tháo bao nylon.
15 - 20 ngày tiếp theo ta tháo băng nơi vết ghép và cắt bỏ
bớt phần thừa ở cành gốc ghép.
Đưa cây sứ đã ghép ra nắng. Chăm sóc cây bình thường
Tưới ít nước, thường một quy trình ghép như vậy thì 90 ngày
sau ngọn ghép sẽ cho hoa lần đầu.
Lưu ý:
+ Nếu như ở cách ghép 1 - ghép nối tiếp giữa cành và ngọn,
mối ghép cắt theo chữ V, đòi hỏi thao tác cắt vạt mối ghép phải thật
chính xác ở cả ngọn gốc và đọt ghép mới mong có được sự tiếp xút
nhựa để nuôi ngọn ghép.
+ Khắc phục yếu điểm ở các câu 1, áp dụng cách ghép ở hoa
giấy đưa sang ghép sứ. Ở cách ghép này ta chẻ thân cành gốc ghép
(vạt xéo bên hông cành ghép) bên ít bên nhiều chênh lệch nhau cỡ
2/3. Khi đưa ngọn ghép vào nơi vết ghép, nhựa được tiếp xúc nhiều
hơn nên đạt tỷ lệ sống của ngọn ghép nhiều hơn. Có nhiều khi ngọn sứ
lại một lần nữa cho vết ghép đẹp hơn và nhựa lại dồn nuôi ngọn ghép
tập trung hơn.
Hiện nay giống mới đã được bán ở các cơ sở nuôi trồng vườn
trồng, các bạn có thể tự lựa chọn màu thích hợp để ghép cho mình một
chậu hoa sứ có nhiều màu vừa ý. |
|
Cây Saintpaulia (hoa
violet)
|
|
Cây
Saintpaulia (còn gọi là hoa violet châu Phi) là loại cây hoa đẹp,
nhiều mầu sắc rực rỡ hiện được trồng ở rất nhiều nước. Cây có thể
được trồng từ hạt, hoặc giâm cành từ cuống lá hay nhân giống, với
khoảng 1.000 giống khác nhau. Sau đây là quy trình trồng và chăm sóc
cây Saintpaulia vi nhân giống.
Thuần
hoá cây vi nhân giống
Cây con vi nhân giống được rút ra rửa sạch và trồng thuần hóa
trong các lồng nuôi cây giữ ẩm trên giá thể xơ dừa, tưới phun sương
liên tục để giữ ẩm cây con trong khoảng từ 2 đến 4 tuần. Cây
Saintpaulia không chịu được sự tưới nước trực tiếp là nguyên nhân
làm nhũn lá và gây chết cây con. Ở giai đoạn này không nên tưới, bón
phân.
Chuyển cây ra chậu
Sau khi cây đã hoàn toàn thuần hóa, sống khỏe, có thể trồng
ra các chậu nhỏ. Vì cây Saintpaulia có bộ rễ rất nhỏ và mảnh, nên
trồng với nhiều đất thịt, cây sẽ không phát triển. Giá thể được dùng
là đất sạch, mụn xơ dừa, tro trấu (1:1:1). Cây được ra trên các chậu
(10x12cm) hay trồng trên các luống và được phun tưới sương ngày 2
lần, thích hợp nhất là vào buổi sáng và buổi chiều. Cây trồng trong
chậu để trong nhà có thể trồng cách thủy trên các đĩa nhỏ đựng nước
mà không cần phun sương. Ở giai đoạn này bắt đầu bón phân cho cây.
Cách
bón phân
Phân bón dùng thích hợp nhất là phân N:P:K tỷ lệ 30:10:10 hay
20:20:20. Cây Saintpaulia cần rất ít phân bón nên chỉ pha liều lượng
sử dụng bằng 1/4 liều như hướng dẫn trên nhãn các loại phân bón cho
mỗi lần từ 10 đến 15 ngày.
Ánh
sáng
Cây Saintpaulia thích hợp với bóng râm (trong nhà), không chịu
được ánh sáng trực tiếp.
Sau 3 đến 4 tháng trồng, cây bắt đầu cho nụ và trổ hoa. Trong
giai đoạn ra hoa, cây cần nhiều ánh sáng hơn. Hoa càng to đẹp và
nhiều khi cường độ ánh sáng cho cây (dùng đèn ánh sáng trong nhà)
tối đa thêm từ 2 đến 3 giờ mỗi ngày vào buổi tối.
Nhiệt
độ
Khi ra hoa, nhiệt độ càng mát càng thích hợp. Trong giai đoạn
này nên tăng cường phun sương cho cây (trường hợp đặt ngoài vườn)
hay đặt cây ở nơi mát (nơi nhiệt độ dưới 300C).
Nhân
giống
Có thể nhân giống cây Saintpaulia từ cuống lá trên các chậu
cát hay cát pha với xơ dừa (1:1) giữ ẩm. Với cách này, một cuống lá
có thể cho ra từ 2 đến 3 cây con trong 4 đến 8 tuần. Cây con có thể
tách ra và đem trồng như đã hướng dẫn.
Với điều kiện chăm sóc đều đặn thích hợp, cây Saintpaulia
có thể ra hoa liên tục và kéo dài quanh năm.
|
|
Cây cẩm cù
|
|
Cây cẩm cù (Hoya carnosa) còn gọi là cây lan sáp, lan cầu
lông, lan câu, lan anh đào. Nguyên sản ở nam Trung Quốc, Đông Nam Á
v à châu Đại Dương, thuộc cây dây leo, cao 7m. Thân mềm, các đốt có
rễ. Lá dày, hình bầu dục, đầu lá nhọn, gân bên không rõ, mọc đối.
Hoa mọc nách, rủ, hoa tự hình cầu nên còn gọi là lan cầu.
Hoa màu trắng, nhụy màu đỏ nhạt, có mùi thơm, tràng hoa tựa
như hoa anh đào, xếp thành hình tán, nên còn gọi là lan anh đào.
Cùng chi còn có nhiều loài như cẩm cù lùn (H. belta) cẩm cù thơm (H.
zyi) cẩm cù úc (H. australis), và rất nhiều biến loại như cẩm cù 3
màu, cẩm cù cuốn Cây cẩm cù ưa nhiệt độ cao, ẩm và nửa bóng, chịu
rét và chịu hạn cao.
Nhân giống cây cẩm cù bằng cách giâm cành và chiết cây. Chọn
cành có 2-3 đốt, hái hết lá trên mắt, phía dưới chỉ cắt 1/2 lá rồi
cắm vào cát hoặc đất chậu, sau 20 ngày ra rễ. Sau khi cây sống thì
trồng vào chậu. Đất chậu thường dùng là đất lá mục, than bùn và cát
thô. Mỗi chậu trồng 3-4 cây. Cây lớn mỗi năm ta thay chậu 1 lần.
Khi nuôi trồng cây cẩm cù ta chú ý điều chỉnh ánh sáng, nên
để nơi có bóng râm. Mùa hè nhiệt độ cao cần bảo đảm độ ẩm cao mới
sin trưởng tốt, cần phun nước lên lá. Hai tháng tưới nước phân N 1
lần.
Cần hái ngọn để cho ra nhiều nhánh hái hoa héo để cho ra hoa
mới. Hoa cẩm cù có lá và hoa rất đặc thù, màu thanh nhã; gần đây
người ta treo trong nhà tạo nên cây cảnh đẹp. Cả cây có thể dùng làm
thuốc chữa bệnh.
|
|
Cách trồng cây đậu
san hô
|
|
Đậu san hô có tên khoa học (solanum wrightii Benth.) có quả
tươi, đẹp, đến mùa thu các quả tròn màu đỏ xen lẫn lá xanh rất hấp
dẫn; là một loài cây dùng quả làm cảnh.
Cây thuộc cây họ Cà, cao 1m, lá hình bầu dục dài gốc hẹp,
mọc lệch. Hoa nhỏ màu trắng, hoa tự dạng đuôi tôm, hoa nở vào mùa hè
và thu.
Quả hình tròn, đường kính 1-1.5cm, cuống quả O,8-1cm, khi
quả chín từ màu xanh biến thành màu đỏ, mùa đông không rụng. Cây có
tính độc, không được ăn Đậu san hô nguyên sản ở châu Mỹ và nhiệt đới
sáng châu Á đủ ánh sáng ưa sống trên đất tơi xốp, nhiều mùn, thoát
nước.
Tháng 3-4 gieo hạt vào chậu, khi cây con mọc 2-3 lá, trồng
tách ra; đến 5-6 lá lại trồng vào chậu hoặc trồng luống. Khi trồng
vào chậu cần tưới nước, để nơi nửa bóng, sau 1 tuần lại chuyển ra
nơi sáng. Nếu trồng trong vườn chú ý che bóng, đến khi cây cao 30 cm
có thể đào trồng vào chậu. Khi có quả cần giữ cho đất ẩm vừa. Mùa hè
nóng nực phải thường xuyên tưới nước và che gió mạnh. Mỗi tuần bón
tưới nước phân 1 lần, khi có hoa giảm tưới nước giữ đất hơi khô và
bón phân P, để tránh rụng hoa.
|
|
Cây ớt ngũ sắc |
|
|
|
Cây
ớt ngũ sắc có tên khoa học (Capsicum ammuum Linn. var conoides
Irish.) hay ớt 5 màu là biến loài của ớt. Cây sống nhiều năm nh
ưng trồng 1 năm, cây cao 30-60 cm, nhiều
nhánh, thân thẳng, lá mọc lệch. Hoa trắng, nở vào tháng 5 -7. Quả
mọc chùm , trên đỉnh cành.
Cùng một cây quả nhiều màu sắc khác nhau xanh, đỏ, vàng, tím,
trắng. C ây ớt ngũ Sắc nguyên sản ở cùng nhiệt đới châu Mỹ, ưa sáng,
ấm, ẩm, không chịu rét và khô. Trồng trên vườn và chậu, trồng trước
nhà khách, thư viện. . . , Nhân giống ớt
ngũ sắc bằng cách gieo hạt vào mùa xuân; khi cây cao 5-6cm cấy cây
vào bầu, cao 10cm thì đem vào chậu. Khi trồng chậu đất phải có phân
bón lót, sau khi trồng cần tưới nước, cây cao 20cm cần hái ngọn.
Mỗi ngày tưới 1 lần, không để đọng nước; không nên bón qúa
nhiều phân tránh cành nhánh quá dài. Trong kỳ hoa nở không cần tưới
nhiều nước, để tránh hao rụng. Sau khi quả chín, hái đem hong khô
cất giữ, để năm sau gieo.
|